قمار جان مردم و سرگرمی تاریک سلبریتیهای فراری در فضای مجازی
قمار با جان مردم و سرگرمیهای تاریک سلبریتیهای فراری در فضای مجازی
تحولات فضای مجازی ایران؛ از اعتراضات اقتصادی تا مواضع جنجالی سلبریتیها و تأثیرات منفی فحاشی و خشونت سایبری
در گزارش روزنامه همشهری آمده است که اعتراضات اخیر که ابتدا در بازار آغاز شد، هدف مشخصی داشت: کنترل قیمت ارز و کاهش تورم. در تصاویر اولیه از خیابان جمهوری، زنانی دیده میشوند که معترضان را به شورش و آتش زدن اموال عمومی تشویق میکنند و جمعیت با آنان برخورد میکند، اما ناگهان اشکان خطیبی، بازیگر سابق سینما و تئاتر ایران، پستی در شبکه ایکس منتشر کرد و نوشت: «به مأمور دستتون افتاد، بهش رحم نکنید؛ چون اونا بهتون رحم نخواهند کرد.» در پست بعدی، الفاظ رکیکتر و جنسی به کار برده و مینویسد: «اون پدر مادر....که میگه اگه خشونت به خرج بدیم پس فرق ما با اونا چیه، رو ۲ بار بزنید.»
واکنش کاربران ایرانی شبکه ایکس به این پستهای اشکان خطیبی چه بود؟ یکی نوشته است: «تا وقتی ایران بودی، از رانت صدا و سیما و حکومت استفاده کردی، حالا برای جوونا فاز چریک برداشتی؟» کاربر دیگری میگوید: «یه رذالت خاصی میخواد که یه کشور دیگه باشی و به جوانهای اینجا دستور بدی قتل کنن و کشته بشن.» یا «چقدر دلت خونریزی میخواد، کفتار بیخاصیت.» مجموع نظرات درباره این پستها، به تعداد ۵۸۳ مورد میرسد که بیشتر کاربران با ادبیات مشابه به پاسخهای قبلی، واکنش نشان دادهاند. در آخرین پستی که تا زمان تنظیم این گزارش در صفحه رسمی او در شبکه ایکس منتشر شده، خطاب به دونالد ترامپ، رئیسجمهور آمریکا، نوشته است: «اینبار ایرانیان در خیابانها نام رضا پهلوی را فریاد میزنند.
در کنار این، احسان کرمی، مجری سابق تلویزیون ایران، در روزهای اخیر موضعگیریهایی در مقابل اعتراضات اقتصادی مردم داشت. او با انتشار ویدئویی در اینستاگرام، خطاب به دونالد ترامپ، به زبان انگلیسی گفت: «هدف ما و شما یکی است. پس بیایید در راه رسیدن به این هدف متحد شویم. این یک فرصت طلایی برای جهان است.» در دو پست بعدی، عکسهایی از خودش و رضا و فرح پهلوی منتشر کرد و خواستار بازگشت نظام شاهنشاهی به جای جمهوری در ایران شد. واکنشهای کاربران ایرانی به این مواضع نیز متفاوت بود. حدیث لاواریان در پاسخ به این پست نوشت: «نه ترامپ ناجی و همپیمان ماست، نه رضا پهلوی رهبر اعتراضات. مغزتان فراتر از زیر یوغ یک فرد بودن فکر نمیکند؛ از فشار مردم سوءاستفاده نکنید.» کاربری دیگری درباره طرح لباس احسان کرمی که نقشهای از ایران بدون دریای خزر و خلیجفارس دارد، گفت: «پس خلیجفارس و دریای خزر کجاست در نقشهات، آقای مدافع ایران؟» و کاربر دیگری پرسید: «در کدام برهه تاریخی آمریکا دلسوز ایران بوده است؟ کودتای ۲۸ مرداد یا جنگ ایران و عراق؟ کدامیک؟»
یکی از جنجالهای اخیر مربوط به صفحات فروشگاههای آنلاین در اینستاگرام است. از روزهای دوم و سوم اعتراضات، برخی اینفلوئنسرهای ایرانی مقیم کانادا، آمریکا و ترکیه، با زبان ملایم و دوستانه، از دارندگان فروشگاههای آنلاین خواستند فعالیت تبلیغاتی و فروش خود را متوقف کنند. سپس فشار آرامی بر اینفلوئنسرهای داخلی وارد شد تا فعلاً تبلیغ نکنند و صدای مردم شنیده شود. اما وقتی برخی صفحات ادامه دادند، فشار را بیشتر کردند و آنان را خائن نامیدند. یکی از اینفلوئنسرهای ایرانی ساکن ترکیه در این باره نوشت: «هر آنلاینشاپی که سکوت کند یا ادامه دهد، خائن است و باید رسوا شود.» چند روز بعد، او عکسی از خودش در مهمانی سال نو میلادی منتشر کرد که در حال جشن و شادی است.
در ادامه، الفاظ رکیک علیه کاربران مخالف جنگ و تنش داخلی نیز به کار رفته است. یکی از اینفلوئنسرهای ساکن دبی در پاسخ به نظرات دنبالکنندگانش که خواهان اعتراضات بدون خونریزی بودند، نوشت: «دیگر حوصله مودب بودن ندارم، هرکس اینجا این نظرات را بنویسد یا برایم پیام خصوصی بفرستد، فحش میدهم.» او در کنار این، فرد دیگری که در جنوب کالیفرنیا ساکن است و با سبک زندگی ایرانی در آمریکا درآمد دارد، با همین ادبیات پاسخ منتقدان را میدهد و میگوید: «هرکسی که با ما نیست، جیرهخوار رژیم است و من هر فحشی دلم خواست، میدهم.» این افراد فعالیت صفحات دیگر را که محتوای غیر از جنگ و تنش داخلی داشتند، خیانت به ایران و ایرانی میدانند و فضای ترس و نگرانی را در اینستاگرام ایجاد کردهاند، جایی که بسیاری از صفحات برای تبلیغات روز پدر، با ترس و لرز فعالیت محدود داشتند و در نهایت متوقف شدند تا از فحاشیهای سایبری در امان بمانند.